Home Cyprus News Κύπρος 45 χρόνια μετά Τουρκική Αδιαλλαξία

Κύπρος 45 χρόνια μετά Τουρκική Αδιαλλαξία

171

γράφει ο Πλάτων Ρούτης

Σαράντα πέντε χρόνια συμπληρώνονται από τις 20 Ιούλη του 1974, όταν τουρκικά στρατεύματα αποβιβάζονταν στην Κύπρο ανοίγοντας μια νέα σελίδα στο δράμα του κυπριακού λαού με το 38% του νησιού να παραμένει υπό στρατιωτική κατοχή έως τις μέρες μας. Είχε προηγηθεί πραξικόπημα της ελληνικής χούντας και της ΕΟΚΑ Β’ σε βάρος της κυπριακής κυβέρνησης για την ανατροπή του Μακαρίου και το έγκλημα σε βάρος του κυπριακού λαού με την τουρκική εισβολή και τη συνεχιζόμενη κατοχή του βορείου τμήματος της Κύπρου, που πραγματοποιήθηκε με τις ευλογίες του ΝΑΤΟ και των ΗΠΑ. Σήμερα το Κυπριακό πρόβλημα, που διαχρονικά ήταν αναπόσπαστα δεμένο με τους σφοδρούς ανταγωνισμούς για τον έλεγχο της κρίσιμης γεωστρατηγικής θέσης στη Νοτιοανατολική Μεσόγειο, εισέρχεται σε μια πολύ κρίσιμη και επικίνδυνη φάση.

Οι ισορροπίες έχουν αλλάξει από τότε και μία καινούργια πολιτική και στρατιωτική πραγματικότητα επικρατεί στην περιοχή. Η όξυνση της τουρκικής προκλητικότητας στην κυπριακή ΑΟΖ, οι αντιθέσεις για τον έλεγχο του ορυκτού πλούτου και των ενεργειακών δρόμων, οι συμμαχίες και τα διάφορα μπλοκ που έχουν σχηματιστεί επιδιώκουν να δημιουργήσουν μια ντε-φάκτο πραγματικότητα που εξυπηρετεί διάφορα εθνικά και συμμαχικά συμφέροντα στην κρίσιμη αυτή περιοχή της Ανατολικής Μεσογείου. Πως αλλάζουν, όμως τα πράγματα, “Οι καιροί ου μενετοί’ οι ευκαιρίες δεν περιμένουν, αν και οι Αμερικανοί μέσω του τότε υπουργού εξωτερικών Χένρι Κίσιντζερ σχεδίασαν το πραξικόπημα και την εισβολή για να ελέγχουν την Κύπρου, 45 χρόνια μετά φαίνεται ότι αλλάζουν γνώμη για την κατοχική δύναμη &&&&και συζητούν σοβαρά με την Κύπρο, την Ελλάδα και το Ισραήλ για σχηματισμό μίας νέας στρατηγικής συμμαχίας, με τη συμμετοχή και της Αιγύπτου. Ακόμα και αν συμβεί αυτό, που είναι πιθανό, οι Αμερικανοί χρωστάνε μία μεγάλη συγνώμη στην πράξη.

Η Τουρκία έχει βάλει τον φερετζέ για να μη φαίνεται στον υπόλοιπο κόσμο το κρίσιμο σημείο που έχει φτάσει η οικονομία της.  Η ανεργία στην Τουρκία υπερβαίνει πια τα 4,5 εκατομμύρια, με το ποσοστό να κινείται πάνω από το 14%, είναι στα υψηλότερα επίπεδα από ποτέ. Οι άνεργοι νέοι της Τουρκίας ακόμη δεν μπορούν να ονειρευτούν. Το σχόλιο αυτό έρχεται από το Reuters, το οποίο θυμίζει ότι μπορεί το νόμισμα να μην βιώνει το περσινό σφυροκόπημα, αλλά η τουρκική οικονομία είναι σε ύφεση και το ποσοστό της ανεργίας κοντά σε επίπεδα ρεκόρ. Αρκετοί οικονομολόγοι υποστηρίζουν ότι θα παραμείνει σε τροχιά συρρίκνωσης για το σύνολο του 2019 πυροδοτώντας παρατεταμένη υψηλή ανεργία.  

Η συρρίκνωση της οικονομίας σε συνδυασμό με την χαμηλή παραγωγικότητα και  με όλα τα  κοινωνικά προβλήματα που υπάρχουν στον πληθυσμό και για να αποφύγει τους κοινωνικούς κραδασμούς ο Ταγίπ Ερντογάν, για εσωτερική κατανάλωση κατρακυλά σε ένα αδιέξοδο εθνικισμό. Τα τελευταία χρόνια «η Τουρκία διολισθαίνει συνεχώς προς μια αυταρχική και αντιευρωπαϊκή πορεία», με αποκορύφωμα την συνταγματική μεταρρύθμιση «που καθιστά τον πρόεδρο Ερντογάν, έναν εκλεγμένο Σουλτάνο». Αυτό το υπόβαθρο του αυταρχισμού του Ερντογάν δεν εμφανίστηκε ξαφνικά, αλλά έχει χρόνια που εξελίσσεται με σταδιακή διάβρωση της δικαιοσύνης, της παιδείας και φυσικά του στρατεύματος. Η ισλαμική ιδεολογία, με μια ισχυρή πρόσμειξη εθνικισμού, ήταν ο μοχλός για την πρόσδεση των λαϊκών στρωμάτων στην ανάπλαση του τουρκικού καπιταλισμού.

Είναι πιθανόν η σημερινή μορφή ισλαμικού αυταρχισμού της ελεύθερης αγοράς στην Τουρκία να έχει φτάσει στα όριά της. Αν προσθέσουμε και την αποτυχία του Ερντογάν στο διεθνές πεδίο – όξυνση των σχέσεων με τις ΗΠΑ και την Ευρώπη. Οι σχέσεις της Τουρκίας με τις ΗΠΑ έχουν παγώσει ειδικά με την αγορά από την Ρωσία των πυραυλικών συστημάτων S400. Η συστοιχία αυτή των S400 δίνει την δυνατότητα στην Τουρκία να έχει μια αμυντική ομπρέλα γύρω της που καλύπτει τα Βαλκάνια και μεγάλο μέρος της Μέσης Ανατολής. Οι Τούρκοι στρατιωτικοί έχουν δηλώσει ότι αν κάποιο οπλισμένο αεροσκάφος απογειωθεί από την Ελλάδα τα S400 το έχουν αντιληφθεί και το έχουν κλειδώσει στο στόχαστρο τους που σημαίνει έχουν την δυνατότητα να το καταρρίψουν.

Η Ρωσική πολεμική βιομηχανία έχει την υπεροχή με τα συστήματα των S400 ενώ το ΝΑΤΟ από την άλλη πλευρά εργάζεται πυρετωδώς να πάρει το χαμένο προβάδισμα στην αμυντική αλλά και επιθετική ταχτική του.

 Η στρατιωτική εμπλοκή στη Συρία χωρίς προοπτική επιτυχίας, επιδείνωση των σχέσεων με το Ισραήλ και τις αραβικές χώρες, επισφαλής συμμαχία με τη Ρωσία – είναι προφανές ότι η εξίσωση που καλείται να λύσει ο Ερντογάν γίνεται εξαιρετικά δύσκολη. Η Τουρκία δεν πρόκειται να σταθεροποιηθεί γρήγορα, ακόμη κι αν δεν αντιμετωπίσει οικονομική κρίση την επόμενη διετία. Τέλος, όσον αφορά την Ελλάδα, είναι απολύτως αναγκαίο οι ελληνικοί μηχανισμοί ισχύος να επιδείξουν σοβαρότητα. Θα ήταν λάθος να υπερτιμήσουν το μέγεθος της πιθανής αναταραχής στην Τουρκία, υποτιμώντας παράλληλα τη μετάλλαξη της τουρκικής οικονομίας τα τελευταία δεκαπέντε χρόνια.

Το τούρκικο ψευδοκράτος της “Βορείου  Κύπρου” μέχρι σήμερα δεν έχει αναγνωριστεί από κανένα κράτος εκτός από την Τουρκία. Η Ελληνική διπλωματία θα πρέπει να διεθνοποιήσει το όλο θέμα της κατοχής της ανεξάρτητης Κυπριακής Δημοκρατίας. Ενώ υπάρχουν ψηφίσματα που δεν αναγνωρίζουν το ψευδοκράτος, η Ελληνική διπλωματία πρέπει να δημιουργήσει τέτοιες πολιτικές συμμαχίες που να διατηρεί επίκαιρο το θέμα της Τούρκικης παράνομης κατοχής της Β. Κύπρου σε διεθνείς οργανισμούς. Συμμαχίες όμως τέτοιου είδους είναι ευκαιριακές και δημιουργούν πολύ εύθραυστες ισορροπίες ανάλογα πως διαμορφώνονται τα συμφέροντα των κρατών αυτών της συμφωνίας-συμμαχίας.

Η συμμαχία που πρόσφατα η Ελλάδα πήρε μέρος με την Κύπρο το Ισραήλ την Λιβύη και με την Αίγυπτο είναι από την μία ρευστή από την στιγμή που η Ελλάδα δεν επιμείνει σε αυτή και από την άλλη μεταβλητή ανάλογα με τις ισορροπίες στην περιοχή και τα συμφέροντα των κρατών-μελών της συμφωνίας. Ως προς τη στάση της Τουρκίας έναντι της χώρας μας με τις προκλήσεις που αποτελούν, τόσο το  «casus beli», που διατηρεί η Τουρκία απέναντι της Ελλάδας, δηλαδή μία ενέργεια  που είναι δυνατόν δημιουργήσει πολεμική σύρραξη, όσο και συνεχείς παραβιάσεις του ελληνικού εναέριου χώρου και των εθνικών χωρικών υδάτων, ενώ επιπρόσθετα έχουμε ισχυρές προκλήσεις και κινήσεις τουρκικών πλοίων στην Κυπριακή ΑΟΖ.

Η Τουρκία άρχισε της έρευνες για την εξόρυξη κοιτασμάτων υδρογονανθράκων στα οικόπεδα της Κύπρου και με τις προκλητικές; της δηλώσεις και την αποστολή των πλωτών μέσων με την υποστήριξη του πολεμικού της ναυτικού έχει ήδη δημιουργήσει ένα τετελεσμένο γεγονός. Η Ελλάδα έχασε μία  διπλωματική ευκαιρία που θα μπορούσε με την διεθνή κοινότητα να σταματήσει την Τουρκιά δεδομένου ότι δεν έχει αναγνωριστεί το ψευδοκράτος της  Β. Κύπρου και ότι η Τουρκία παραβιάζει την ανεξαρτησία ενός κυρίαρχου κράτους. Παράλληλα η Ελλάδα θα πρέπει να σταματήσει την συζήτηση γύρω από την συν-διαχείριση των κοιτασμάτων στο Αιγαίο και να επιμείνει και να είναι πολύ αυστηρή στην τήρηση των κανόνων του διεθνούς δικαίου για την θάλασσα και τα νησιά μας. Η Τουρκία αν είναι αποφασισμένη να αμφισβητεί τα θαλάσσια σύνορα, την κυριότητα στις μικρές και μεγάλες νησίδες του Αιγαίου, έχει ένα δρόμο. Να πάει στα διεθνή δικαστήρια της Χάγης, οι διαφορές μπορούν να λυθούν στα διεθνή δικαστήρια.  Αντίθετα η νέα κυβέρνηση της ΝΔ στην  Ελλάδας ήδη δέχτηκε και συζητάει με την Τουρκία θέματα γύρω από την συν-διαχείριση των κοιτασμάτων στο Αιγαίο. Από την στιγμή που μπαίνεις σε μια διαπραγμάτευση να είσαι έτοιμος να ζητήσεις αλλά και να δώσεις ορισμένα από τα ήδη κεκτημένα σου δικαιώματα.

Ο Εντοργάν με την αδιάλλακτη ρητορική του έθεσε τα θέματα για τα ιδιοκτησιακά δικαιώματα και τα θέματα της ελληνικής μειονότητας στην Κωνσταντινούπολη, την Ίμβρο και Τένεδο, για τα οποία όπως δήλωσε θα καταθέσει σχετικές τροπολογίες στην έκθεση για την πορεία των ενταξιακών διαπραγματεύσεων της Τουρκίας στην Ευρωπαϊκή Ένωση.

Στην Τουρκία υπάρχει ένα ιδιαίτερο καθεστώς που έχει μία πρόσμιξη το τουρκικό πολιτικό Ισλάμ που ποτέ δεν ήταν δημοκρατικό, ούτε φυσικά αντικαπιταλιστικό, ή αντιιμπεριαλιστικό. Υπάρχει μία ταύτιση του Οργανέτο.  Ο νέος τουρκικός καπιταλισμός έχει πιο κλειστές αγορές παράλληλα με διευρυμένο κρατικό αυταρχισμό. Αυτό που ονομάζουν «αυταρχισμό της ελεύθερης αγοράς». Δυστυχώς όμως από εσωτερικές ανάγκες και από τα αδιέξοδα που έχει ο Εντοργάν έχει κατρακυλήσει σε ένα ακράτητο εθνικισμό. Η ρητορική του χαρακτηρίζεται ως εξαιρετικά επικίνδυνη πολεμοχαρή ρητορική η οποία, όπως σημειώνει, δεν φαίνεται να αρκείται μόνο στα λόγια, αλλά επιδίδεται και σε συγκεκριμένες πράξεις, που την καθιστά  άκρως επικίνδυνη για τον Ελληνισμό.

Μια πολεμοχαρής ρητορική είναι πάντοτε επικίνδυνη, όχι μόνο βέβαια στην τουρκική περίπτωση, αλλά σε κάθε δυνατό συνδυασμό ανά τον κόσμο. Καθίσταται, όμως, για τον Ελληνισμό, άκρως επικίνδυνη, καθόσον συνδυάζεται, τον τελευταίο καιρό, με μια πρακτική η οποία στοιχίζεται πίσω από τα λόγια, κάνοντάς τα πράξεις. Ακόμη και όταν υιοθετείται η ρητορική αυτή για λόγους εσωτερικής κατανάλωσης και αν οι πράξεις που ακολουθούν είναι κατ ’ ουσίαν αποτέλεσμα ψυχρού υπολογισμού, δούναι και λαβείν και στυγνής πολιτικής διαπραγμάτευσης το αποτέλεσμα, ακόμη και βραχυπρόθεσμο, είναι η εξοικείωση της τουρκικής κοινωνίας με την αντίληψη πως:

α) η βία είναι ο μοναδικός τρόπος επίλυσης διαφορών,

β) η βία προκαλεί και απώλειες, που όμως είναι αποδεκτές, και

γ) σ’ έναν κόσμο ιδωμένο με την αντίληψη: «Καλό Ισλάμ» -«Κακή Δύση», η σύγκρουση είναι μοιραία και αναπόφευκτη. Μπορούμε να προσθέσουμε
και άλλες δυσμενείς συνέπειες, βεβαίως, εκούσιες και ακούσιες.