Μακεδονία – Καναδάς Η μετανάστευση τις πρώτες δεκαετίες του 20ου αιώνα

Στην αίθουσα της Παμμακεδονικής Ένωσης Οντάριο, ο Αναπληρωτής Καθηγητής του York University, Σάκης Γκέκας, παρουσίασε τα πρώτα αποτελέσματα της έρευνας για την μετανάστευση Ελλήνων στον Καναδά, την οποία συντονίζει μεταξύ τεσσάρων συνεργαζόμενων Ανώτατων Ιδρυμάτων εκπαίδευσης (York, McGill, Simon Fraser και Πάτρας).

Η πρώτη αναφορά που απαντάτε είναι η καταγραφή δύο Μακεδόνων κι ενός Έλληνα στην αναφορά ενός αξιωματούχου υγείας που έγινε το 1911 στο κέντρο του Τορόντο, το οποίο δεν θυμίζει κάτι λιγότερο από μία εξαιρετικά φτωχή παραγκούπολη.

Η αναφορά στην έννοια του Μακεδόνα εδώ δεν έχει να κάνει με τη γνωστή ρήξη με τη γείτονα χώρα των Σκοπίων, για τον λόγο ότι δεν υπάρχουν σαφή εθνογραφικά στοιχεία ακόμα. Η αναφορά γίνεται γιατί απλά τότε στο πολυεθνικό και πολυεθνοτικό πλαίσιο της Οθωμανικής Αυτοκρατορίας οι διαφορές αυτές δεν είχαν ορισθεί ακόμα ή/και ιδιαιτέρως. Υπάρχει και έγγραφο που αποδεικνύει το συγκεκριμένο ζήτημα καθώς γράφει πως «Οι διάφορες ξένες εθνικότητες που αναφέρονται είναι οι εξής» […] Μακεδόνες 51 οικογένειες, Ελληνικές, 25 οικογένειες.

Από την έρευνα που διενεργήθηκε αποδεικνύεται ότι αυτοί που εμφανίζονται ως Μακεδόνες είναι άνθρωποι που μετανάστευσαν από τη δυτική Μακεδονία (Γρεβενά, Φλώρινα, Κοζάνη, Καστοριά, κλπ). Στη δημογραφική απογραφή των έξι νότιων επαρχιών του Καναδά που διενεργήθηκε το 1921, 63,3% των Ελλήνων κατοίκων ήταν γεννημένοι στην Ελλάδα ενώ το 30,6% είχε γεννηθεί εδώ. Χαρακτηριστικά είναι τα ηλικιακά δεδομένα τα οποία βρίσκονται καταγεγραμμένα στα αρχεία του κράτους όπου τα μεγαλύτερα ποσοστά ηλικίας που παρουσιάζονται είναι των νεογέννητων/παιδιών και των μεταξύ 25-37ετών. Άλλα δείγματα που συγκεντρώνονται είναι και η επαγγελματική καταγραφή των ανθρώπων αυτών. Χαρακτηριστικό ενδιαφέρον παρουσιάζει το γεγονός ότι οι Έλληνες με το μεγαλύτερο μηνιαίο εισόδημα δεν ήταν στο Μόντρεαλ ή το Τορόντο αλλά στο Έντμοντον με τεράστια και σαφή διαφορά ακόμα και από τη δεύτερη πόλη του Βανκούβερ. Το Τορόντο κατείχε τη έβδομη θέση στη λίστα των υπολοίπων πόλεων.

Ιδιαίτερο, όμως, ενδιαφέρον έχει η διερεύνηση των εγγράφων που εμφανίζονται μετά την εγκαθίδρυση Προξενικών Αρχών στη χώρα αλλά και των ερευνών των οποίων διενεργούνταν στην Ελλάδα. Τα κρούσματα πλαστογραφίας ονομάτων, εγγράφων, δημιουργίας παράνομης μετανάστευσης έχουν εξαιρετικό ενδιαφέρον. Σλαβόφωνοι δήλωναν Έλληνες με τη βοήθεια νομαρχιακών και αστυνομικών αρχών για την έκδοση των παράνομων διαβατηρίων και αδειών μετανάστευσης.

Στην εκδήλωση παραβρέθηκαν μεταξύ άλλων, ο Γ. Πρόξενος της Ελλάδας στο Τορόντο κ. Αλέξανδρος Ιωαννίδης, ο πρόεδρος της Παμμακεδονικής Δ. Κάρρας και μέλη του διοικητικού συμβουλίου, εκπρόσωποι των εθνοτοπικών αρχών και συνεργάτες της ερευνητικής ομάδας του καθηγητή κ. Γκέκα.